wie w gminie Wronki
|
KOCIÓŁ SANKTUARIUM WIĘTEGO KRZYŻA
Parafia biezdrowska została erygowana prawdopodobnie już w XII wieku i z tego też przypuszczalnie okresu pochodził
pierwszy drewniany kociół pod wezwaniem więtego Krzyża. Dopiero na przełomie XIII i XIV wieku dodano drugiego patrona
w. Mikołaja. Najstarsza wzmianka o parafii pochodzi z 1372 roku. Parafia obejmowała wówczas 17 miejscowoci i posiadała
bogate uposażenie. Oprócz dziesięcin parafia otrzymała przed 1372 r. wie Łężce Małe [Łężeczki] wraz z młynem, jeziorem i
lasem.
Obecny kociół murowany wybudowano w latach 1436 - 1442 z fundacji kanonika poznańskiego Mikołaja Słupka. Z posiadanych zapisów
wynika, że w 1441 r. kanonik Słupek "pożyczył 20 dukatów węgierskich i 4 grzywny od archidiakona sremskiego", aby dokończyć
budowę. Był to kociół jednonawowy w stylu gotyckim, o czym wiadczy trójboczne zamknięcie prezbiterium. W 1784 roku dzięki
staraniom plebana Jana Tomasza Morawskiego przeprowadzono gruntownš przebudowę kocioła w stylu pónobarokowym, dobudowano
wieżę, która w 1890 r. uległa zniszczeniu po uderzeniu pioruna. Do roku 1892 przy biezdrowskim kociele istniał szpital oraz
szkoła, o których jest wzmianka w aktach wizytacyjnych biskupa Branieckiego z 1641 roku. Staraniem ówczesnego patrona kocioła
Stanisława Bnińskiego w 1870 r. odrestaurowano obiekt przydajšc mu form barokowych. W latach 1898-1899 z fundacji rodzin
Kwileckich i Kurnatowskich dobudowano dwie kaplice boczne, dzięki czemu kociół uzyskał plan krzyża. W 1919 roku uległ
zmniejszeniu obszar parafii o wie Popowo oraz tereny koło Jeziora Chojno, w zwišzku z utworzeniem parafii w Chojnie.
Według projektu architekta Stefana Cybichowskiego przebudowano latach 1924-26 prezbiterium kocioła. W okresie okupacji
hitlerowskiej kociół zamieniono na magazyn, w którym prawdopodobnie przechowywano także zbiory archiwum katedry gnienieńskiej.
Po wojnie, w 1949 roku odmalowano kociół, umieszczajšc na stropie 3 obrazy: Triumf Krzyża (porodku stropu),
Zwiastowanie Najwiętszej Marii Panny (od strony chóru) oraz Narodzenie Pańskie (od strony ołtarza). W listopadzie
1971 roku rozebrano starš ambonę i usunięto balustradę. W lutym 1972 roku zdjęto zasłony przy Cudownym Krucyfiksie
oraz wyczyszczono tabliczki wotywne, krucyfiksowi przydani czerwonego tła. W 1977 r. wybudowano podium - konstrukcję
metalowo drewnianš na zewnštrz kocioła. W latach 1988-90 przeprowadzono gruntownš renowację wnętrza i elewacji kocioła.
W 2010 roku przy udziale rodków z budżetu gminy wykonano odbudowę konstrukcji zadaszenia kaplic bocznych kocioła,
pokrywajšc je blachš miedzianš.
Obecny kociół zachował styl pónobarokowy. W ołtarzu głównym z 1900 roku znajduje się cenny krucyfiks pónogotycki datowany
na pierwszš połowę XVI wieku. oraz stare tabliczki wotywne. Krucyfiks wykonany z dwóch kawałków drewna lipowego został
poddany konserwacji w 1975 roku.
Więcej informacji o kociele znajduje się na stronie Parafii Rzymsko-Katolickiej pod wezwaniem w. Krzyża
i w. Mikołaja w Biezdrowie:
www.parafia-biezdrowo.pl
POWRÓT
Po lewej stronie nawy znajduje się kaplica powięcona więtej Rodzinie ufundowana przez rodzinę Kwileckich. Prawa kaplica
wybudowana staraniem rodziny Kurnatowskich jest powięcona w. Stanisławowi Biskupowi. W kaplicy tej umieszczono sprowadzony
z Rzymu obraz Najwiętszej Matki Bożej Nieustajšcej Pomocy powięcony przez papieża Leona XIII podczas prywatnej audiencji
proboszcza Augustyna Jaskulskiego. Od listopada 1895 roku przed obrazem wierni odmawiajš nowennę do Matki Bożej. W krypcie pod
tš kaplicš znajdujš się groby Kurnatowskich.
Na lewej cianie nawy umieszczono pónorenesansowš płytę nagrobnš ufundowanš
dla siebie i swoich rodziców: Stanisława Bobolickiego [Boboleckiego,Bobolińskiego] herbu Łodzia od Bobulczyna - podstarociego
pyzdrskiego zmarłego w 1592 r. i jego żony Jadwigi Brzozogaj, przez Łukasza Bobolickego [Boboleckiego, Bobolińskiego] z
Binina w 1622 roku. Jest to płaskorzeba przedstawiajšca postać leżšcego rycerza z napisem oraz herbami: Łodzia, Jastrzębiec,
Nałęcz i Leliwa. Napis głosi: Generosus Lukas Bobolicki Generoso Stanislas de Bnino Bobolicki et Hedrivga de
Brzozoge parentibus et sibi monumentum comparavit. Pater obiit 1592 Mater 1622 aetatis suae 56. Dic. rogo Pater Noster.
W kruchcie przy wejciu do kocioła umieszczono skrzynię wydłubanš w drewnie
dębowym. W skrzyni, tej według podania, miały się znajdować kosztownoci bšd pienišdze za które wykonano przebudowę kocioła
(patrz link: LEGENDY). Dokonać tego miał Imć Pan na Bininie Bobolicki [Bobolecki, Boboliński].
Pónobarokowy chór posiada dekoracje w stylu Ludwika XVI.
Trudno jest jednoznacznie ustalić datę poczštków kultu więtego Krzyża - pierwsza wzmianka o Cudownym Krucyfiksie i
otaczajšcym go kulcie pochodzi z roku 1641. Także zapisy z roku 1714 ,swiadczš o istnieniu i rozwoju kultu, a arcybiskup
Diecezji Gnienieńsko-Poznańskiej Marcin Dunin w 1832 roku wydał zgodę na założenie Bractwa Krzyża więtego. W roku 2004
Bractwo Krzyża więtego zostało reaktywowane po 65 letniej nieobecnoci. Co roku w pierwszš niedzielę po uroczystoci
Podwyższenia Krzyża więtego (14 wrzenia) odbywajš się uroczystoci odpustowe, na które cišgajš liczne rzesze wiernych
z okolicznych, a nawet bardziej oddalonych miejscowoci.
W sšsiedztwie kocioła znajduje się kostnica z przełomu XIX i XX wieku, plebania z końca XVIII w. oraz zamknięty cmentarz
przykocielny z XIV wieku (ostatni pochówek odbył się w 1938 roku). W skład zespołu parafialnego wchodzš też:
osiemnastowieczna brama i mur oraz dom parafialny z 1900 roku.
Na stronie
POCZET
znajduje się wykaz proboszczów i administratorów parafii biezdrowskiej.
Cudowny Krucyfiks malowidło Triumf Krzyża
kociół od strony zachodniej
do strony głównej
